Qara canavar Naxçıvan faunası üçün yad heyvan sayılır?

Son.az xəbər verir ki, globalinfo.az-a danışan biomüxtəliflik üzrə ekspert, ekoloq Arzu Mustafayev deyib ki, canavar itkimilər fəsiləsinə aid olub Avrasiya materikində yayılmış bir növdür:

"Bu növün əsas xüsusiyyətlərindən biri coğrafi zonalara uyğun ölçü fərqidir. Yəni şimala doğru getdikcə canavarlar daha iri, cənuba və isti qurşaqlara doğru isə nisbətən daha kiçik ölçülü olurlar. Azərbaycanda canavarlar demək olar ki, nival və subnival qurşaqlar istisna olmaqla bütün ərazilərdə yayılıb. Onlar barədə səsləndirilən fikirlərin əksəriyyəti isə əfsanə xarakter daşıyır. Məsələn, canavarın boğaz və ya yeni doğulmuş heyvanlara toxunmadığı iddia edilir. Halbuki reallıqda canavar siçan və siçovuldan tutmuş boğaz, yeni doğulmuş heyvanlara qədər müxtəlif canlılarla qidalana bilir. Onun davranış sistemi kifayət qədər mürəkkəbdir. Bu xüsusiyyətlər təkamül prosesində formalaşan vərdişlər və qəbilə daxilindəki davranış modelləri ilə bağlıdır. Bütün bu xüsusiyyətlər təkamülün nəticəsidir".

Ekoloq bildirib ki, Azərbaycanda canavarlara tez-tez rast gəlinməsi ilə bağlı deyilənlər də düzgün izah edilməlidir:

"Canavar çox hərəkətli heyvandır. Bir gün ərzində Şəmkirdə, Gədəbəydə və Tovuzda görünməsi mümkündür. Gündə 100 kilometrə qədər məsafə qət edə bilər. O, bir yerdə sabit qalan heyvan deyil və yuva saldığı ərazidə ov etməməsi də yanlış şəkildə "humanistlik" kimi izah olunur. Əslində isə canavar yaxın ərazidəki heyvanları xəstə, halsız və ya boğazlıq dövründə ehtiyac yarandığı üçün "ehtiyat qida" kimi saxlayır, normal fiziki vəziyyətdə olduqda isə daha uzaq məsafələrdə ov edir. Heyvanlarla bağlı sosial şəbəkələrdə yayılan görüntülər və iddialar da çox vaxt şişirdilir. Məsələn, İsmayıllıda qəfəsdə saxlanılan maralın videosu və ya hər hansı bir yerdə tapılan heyvan skeletinin "naməlum canlı" kimi təqdim edilməsi daha çox media, sosial şəbəkə marketinqinin nəticəsidir.

Naxçıvanda görüldüyü deyilən qara canavar məsələsi isə xüsusilə şübhəlidir. Sözügedən videonun harada çəkildiyi belə dəqiq bilinmir. Davranış baxımından itlə canavar arasında böyük oxşarlıqlar var. Bu da təbiidir, çünki it canavarın əcdadıdır və genetik oxşarlıq 97-98 faiz təşkil edir. Videodakı heyvanın canavar olması şübhə doğurur. Təbiətdə qara rəngli canavarlara rast gəlinə bilər. Azərbaycanda isə əsasən boz rəngli canavarlar yayılıb. Qara canavarın ölkə ərazisində qeydə alınmış faktı yoxdur. Naxçıvanın təbiəti unikal olsa da, sözügedən heyvanın qara canavar olması ehtimalını real hesab etmirəm və daha çox itə bənzədiyi qənaətindəyəm".