Digərləri

Mədə və onikibarmaq bağırsaq xorasının ağırlaşmaları

2021-09-21 08:35:00

Xora xəstələrinin bəzilərində güclü ağrılar zamanı qusma baş verir.Bu zaman turş mədə möhtəviyyatı xaric olur və xəstə yüngülləşir.Bəzən xəstələr özləri məcburi olaraq özlərini qusdurmaqla ağrının aradan qalxmasına nail olurlar. Əlverişsiz amillərin təsiri altında xəstəlik ağırlaşmalar verə bilir. Fiziki gərginlik,həddindən artıq alkoqol qəbulu,ulserogen müalicə preparatlarının qəbulu ağırlaşmalara səbəb olur.Mədə və onikibarmaq xorasının ağırlaşmaları aşağıdakılardır: * qanaxma * xoranın perforasiyası * xoranın penetrasiyası * perivisseritin əmələ gəlməsi * mədənin onikibarmağa keçən hissəsində stenozun formalaşması * xoranın maliqnizasiyası Xora xəstəliyi olan xəstələrin 20%-ində qanaxmalar baş verir.Bu zaman kliniki olaraq qanlı qusma,qətrana bənzər nəcis və kəskin qanitirmə əlamətləri üzə çıxır.Bu zaman mədədən gələn qusuntu qəhvəyə bənzər şəkildə olur.Xəstə kəskin qanitirmədən hipovolemik şoka düşür. Perforasiya mədə xorasının ən ağır fəsadlarından sayılır.Bu ağırlaşma təxirəsalınmaz əməliyyat tələb edir.Kişilərdə qadınlara nisbətən 10-20 dəfə çox baş verir. Penetrasiya xoranın qonşu orqanlar və toxumalara yayılmasıdır.Perforasiyanın klinikası xoranın dərinliyindən və hansı orqana yayılasından asılıdır. Xora xəstəliyinin 15%-i xəstələrdə stenozla ağırlaşır.Ən çox mədə çıxacağının və postbulbar stenoza təsadüf edilir.Stenoz mədənin evakulator funksiyasının pozulması ilə müşahidə edilir.Stenoz zamanı qida qəbulundan sonra xəstənin epiqastral nahiyəsində kəskin ağrı olur.Belə xəstələr üçün gəyirmə və dünəndən qalmış qidanı qusmaq xarakterik sayılır. Perivisserit xora xəstəliyi zamanı mədə və onikibarmaq bağırsaqla qonşu orqanlar(mədəaltı vəzi,qara ciyər,öd kisəsi) arasında inkişaf edən bitişmə prosesidir.Pervisserit çoxlu yemək qəbulu ilə fiziki gərginlik və bədən silkələnməsi zamanı artan ağrılarla xarakterizə olunur.Bu zaman onikibarmaq bağırsağın hərəkətliliyi məhdudlaşır və deformasiyalaşır. Xoş xassəli xoranın maliqnizasiyası nadir hallarda təsadüf olunan ağırlaşmadır.Xoranın maliqnizasiyasını çox hallarda səhvən mədənin infiltiratifv-xoralı formasını differensasiya etmək çox çətindir. Mədə və onikibarmaq bağırsağın xora xəstəliyini aşkar etmək üçün rentgenoloji və endoskopik üsuldan istifadə edilir. Son.az

Halitozağızdan pis qoxunun gəlməsi

2021-09-21 08:31:00

Halitoz-tibbi termin olub, ağzdan xoşagəlməz qoxunun gəlməsi deməkdir. Adətən ağız boşluğunun,daxili orqanların müxtəlif xəstəliklərin simptomu kimi biruzə verir. Ümumi məlumat Halitoz daimi və ya periodik olaraq məsələn,acqarına vəya qida qəbulundan sonra insanı narahat edir.Vaxt azlığından vəya maddi sıxıntıdan insanlar stomatoloqa müraciət etmirlər,bu qoxunu müxtəlif nanəli saqqızlarlar çeynəməklə aradan qaldırmağa çalışırlar.Bununla belə halitoz nəinki stomatoloji,eyni zamanda daxili orqanların müxtəlif pozğunluqları nəticəsində yarana bilər. Səbəbləri Halitozun yaranması ən çox ağız boşluğunun gigiyenik vəziyyəti ilə bağlıdır.Pis qoxu ağzın selikli qişasında, dişlərdə olan bakteriyaların ifraz etdikləri maddələr nəticəsində yaranır.Ağıza düzgün qulluq etmədikda bu bakteriyalar dildə,diş ərpində,diş əti ciblərində toplanır.Onların çoxalması karies,parodontit,parodontoz,qinqivit,stomatitə şərait yaradır.Ağız boşluğunun quruluğu da buna səbəb ola bilər.Buna səbəb tüpürcək ifrazının azalması,ağzın açıq qalması,ağızla nəfəs almaq,siqaret çəkmək ,spirtli içkilərin qəbuludur.Pis qoxu eləcə də kəskin iyli qidaqaların -sarımsaq,soğan,qəhvənin qəbul etdikdə əmələ gəlir. Halitoz aşağıdakı xəstəliklərin əlaməti kimi meydana çıxa bilər. -tənəffüs yollarının infeksiyaları-ağ ciyərlərin absesi, bronxoektazlar -mədə-bağırsaq traktının xəstəlikləri( qastrit,qastroduodenit,mədə xorası) -burun-udlağn xroniki xətəlikləri(tonzillit,rinit və s.) -qara ciyər çatmamazlıqları(balıq iyi) -böyrək çatmamazlığı(ammonyak və ya sidik iyi) -diabetik ketoasidoz(ağızdan şirin meyvə iyi) Müalicəsi Əsas səbəb ağız boşluğuna düzgün olmayan gigiyenik qulluqdursa,keyfiyyətli diş fırçasından istifadə etmək,dişləri yaxşı təmizləmək lazımdır.Daha yaxşı olar ki, stomatoloqa va müvafiq mütəxəssisə müraciət edəsiniz. Profilaktikası Profilaktikası ağız boşluğun Son.az

Uşaqlığın enməsinin fəsadları

2021-09-21 08:25:00

Doğuş zamanı fiziki gərginlik, ağırlıq qaldırma, toxumaların yaşla bağlı yaşlanması zəifləməyə və əzələ gərginliyinə səbəb olur. Bu, uşaqlığın yerdəyişməsinə, onun prolapsına səbəb olur. Yaşlı qadınlarda bu problemə xüsusilə tez-tez rast gəlinir. Bəzən nəticələr o qədər ağır olur ki, əməliyyata müraciət etməlisən. Xəstənin vəziyyəti imkan verirsə, daha yumşaq müalicə üsullarından istifadə olunur.Uşaqlığın enməsi qarnın aşağısında və uşaqlıq yolunda təzyiq, diskomfort hissi, dartıcı ağrılar, sidik ifrazının pozulması (çətinləşməsi, tezləşməsi, sidik saxlamazlıq), patoloji ifrazatla təzahür edir. Uşaqlığın hissəvi və ya tam sallanması ilə ağırlaşa bilər. Diaqnoz ginekoloji baxış əsasında qoyulur. Uşaqlığın enmə dərəcəsindən asılı olaraq, müalicə konservativ və ya cərrahi yolla icra edilir. Uşaqlığın enməsi kiçik çanaq orqanlarının yerdəyişməsinin tədricən proqressivləşməsi ilə xarakterizə olunur. İlkin mərhələlərdə uşaqlığın enməsi qarnın aşağı hissəsi, oma və bel nahiyəsində təzyiq hissi, dartıcı ağrılarla, uşaqlıq yolunda yad cisim hissi, dispareuniya (ağrılı cinsi akt), uşaqlıq yolundan axan selikli və ya qanlı ifrazatla təzahür edir.Uşaqlığın enməsi və sallanması ginekoloji müayinə zamanı aşkar oluna bilər. Uşaqlığın enməsinin dərəcəsini təyin etmək üçün həkim xəstədən güc verməsini xahiş edir, bu zaman vaginal və rektal müayinədə uşaqlıq yolu divarlarının, sidik kisəsi və düz bağırsağın yerdəyişməsi müəyyən edilir. Cinsiyyət orqanlarının yerdəyişməsi aşkarlanan qadınlar dispanser qeydiyyatına alınır. Uşaqlığın belə patologiyası olan qadınlarda mütləq kolposkopiya aparılmalıdır. Uşaqlığın enməsi və sallanmasının daha effektiv radikal müalicə üsulu cərrahi əməliyyatlar hesab olunur. Konservativ terapiyanın qeyri-effektivliyi və orqanın əhəmiyyətli dərəcədə yerdəyişməsi cərrahi müalicəyə göstəriş hesab olunur. Müasir cərrahi ginekologiyada uşaqlığın enməsi və sallanması zamanı müxtəlif növ cərrahi əməliyyatlar icra edilir. Bu po Son.az

Aslan İsmayılovdan Baş Prokurorluğa müraciət edildi

2021-09-21 08:24:00

"Keşlə" futbol klubu hüquqşünas Aslan İsmayılovun feysbukda paytaxt təmsilçisi barədə yaydığı iddialara cavab verib.

Dövlət qulluğuna imtahanlar keçiriləcək

2021-09-21 08:16:00

24 oktyabr 2021-ci ildə dövlət qulluğu vəzifələrinin B növünə aid olan BA və BB qruplarına uyğun olan vəzifələr üzrə test imtahanı keçiriləcək.

Durmadan gəyirmələr sizi narahat edir?

2021-09-21 08:15:00

Gəyirmə - mədə möhtəviyyatının xarakterik səslə ağız boşluğuna qəfil qayıtmasıdır. Əksər insanlarda gəyirmə zamanı ağız azacıq açılır. Gəyirilən qazlar çox vaxt neytral dad və iyə malik olur. Kəskin iyli məhsullar və içkilər (sarımsaq, soğan, spirtli içkilər) qəbul etdikdə gəyirmə anında ağızdan xarakterik iy gəlir. Mayenin eruktasiyasında müxtəlif intensivlikli turş, bəzən isə acı dad hiss olunur.  Qıcqırma əsasən qaz əmələ gətirən məhsulları yedikdən sonra müşahidə olunur. Bir sıra hallarda gəyirmədən əvvəl epiqastral nahiyədə ağırlıq və ağrı yaranır. Hava və maye ximusun ağıza atılması ilə vəziyyət xeyli yüngülləşir. Normada bu əlamət gün ərzində 15-30 dəfə təkrarlanır. Onun tezləşməsi, acı və ya çürüntülü dadın olması, gəyirmənin hıçqırma, ürəkbulanma, qusma və qarında ağrı ilə müştərəkliyi qastroenteroloqun müayinəsinə göstəriş sayılır.  Son.az

Ürək astması

2021-09-21 08:11:00

Ürək astması xəstələrdə təngnəfəslik, sürətlənmiş tənəffüslə müşayiət olunan, dözülməz boğulma ilə xarakterizə olunur. Xəstə uzana bilmir, özünə raharlıq gətirən oturaq vəziyyətdə dayanır. Belə vəziyyətdə sağ mədəciyə qanin axını zəifləyir. Onun döyüntüsü artır. Nəticədə kapilyarlarda təzyiq müəyyən qədər azalır, ağciyər toxumasında ödem azalır, ağciyərin ventilyasiyası yaxşılaşır. Xəstənin dəri örtüyü nəm və sianozlu olur, ürəyə qulaq asan zaman zəifləmiş tənəffüs eşidilir. Perkusiyada ürəyin nisbi kütlüyünün sərhədi nisbətən sola böyüyür ki, bu da sol mədəciyin dilatasiyası hesabına baş verir. Ürək astması zamanı ürək tonları karlaşır, nəbzin sayı bir dəqiqədə 100-110 vurğuya qədər artır. Auskultasiyada ağciyərlərdə zəifləmiş vezikulyar tənəffüs fonunda az miqdarda kiçik qabarcıqlı yaş xırıltılar eşidilir. Bu xırıltılar çox zaman ağciyərlərin aşağı şöbələrində eşidilir. Ürəyin zirvəsində çox zaman protodiastolik çapma ritmi təyin edilir. Bu xəstəlikdə arterial təzyiq azalmağa meyilli olur. KƏSKİN ÜRƏK ÇATMAZLIĞI. Miokard infarktı zamanı ölümün əsas səbəbi kəskin ürək çatmazlığıdır. Adətən bu sol mədəcik çatışmazlığından baş verir. Kəskin sağ mədəcik çatışmazlığı nadir hallarda baş verir. Kəskin sol mədəcik çatışmazlığı adətən miokard infarktının birinci saatlarında, yaxud da ilk günlərində baş verır. Miokard infarktı olan xəstələrdə kəskin mədəcik çatışmazlığının inkişafına təkan verən risk amilləri aşağıdakılardır: 1. Nekroz ocağının böyük olması. 2. Sol mədəcik miokardının yığılma qabiliyyətinin pozulması. 3. Miokardın infarkt zonasının yığılma qabiliyyətinin pozulması. 4. Sol mədəciyin remodelləşməsi. 5. Nisbi mitral çatışmazlığın inkişafı. 6. Mədəciklər arası çəpərin cırılması. 7. Arterial təzyiqin yüksəlməsi. 8. Aritmiyanın meydana çıxması. Kəskin ürək çatışmazlığının klinik təzahürü ürək astması, ağciyər ödemi, kardiogen şokdur. Son.az

Ağdamda minaya düşən şəxsin vəziyyəti sabitdir

2021-09-21 08:08:00

Ağdam rayonunda yol tikintisi zamanı minaya düşərək yaralanan ekskavatorçu Ağayev Zəfər Yunis oğlunun vəziyyəti sabitdir.

Qida borusu xəstəliklərinin simptomlar qrupu

2021-09-21 08:05:00

Bu simptomlar qrupu qida borusunun aşağıdakı xəstəliklərinə aid edilir: 1 kardiyanın çatmazlığı 2 qastroezofageal reflyuks 3 reflyuks ezofagit * turş mədə möhtəviyyatl ilə,bəzən də öd qarışığı ilə gəyirmə Fiksə olunmuş kardiofunqal yırtıqda gəyirmə həddən artıq baş verir. * requrgitasiya(qaytarma) Bu çox vaxt yeməkdən sonra,gecələr horizontal vəziyyətdə uzandıqda baş verir.Qayıdan qidanın miqdarı çox olduqda aspirasion pnevmoniya inkişaf edə bilər.Requrgitasiya kardiofunqal və kardial yırtıqlar zamanı baş verir. * disfaqiya - qidanın qida boru ilə keçməsinin çətinləşməsi Bu daimi baş verən simptom deyil.Adətən duru və ya maye qidaların qəbulundan sonra baş verir.Parodoksal qida çox soyuq qida ilə provokasioya olunur. döş sümüyünün arxasında udqunma zamanı ağrı Bu simptom reflyuks-ezofagitlə fəsadlaşdıqda meydana çıxır. * qıcqırma Qıcqırma adətən aksial yırtıqlarda rast gəlinir. * dildə yanma və ağrı Mədə və duodenal möhtəviyyatın ağız boşluğuna və ya bəzən qırtlağa qayıtmasında müşahidə edilir.Bu zaman bəzən səs kallaşır. * aspirasiya Tənəffüs orqanlarının patologiyaları ilə birlikdə baş verir.(bronxial astma,traxeobronxit,obstruktiv bronxit və s.) Obyektiv müayinə zamanı meydana çıxan simptomlar: - perkusiyada çıxan timpanik səs - anemik sindrom(dərinin solğunluğu,zəiflik,başgicəllənmə,gözlərin qaralması,dərinin quruluğu,dırnaqların avazıması) Son.az

Sabahdan məktəblər açılır

2021-09-21 08:04:00

Sabah - sentyabrın 22-də Azərbaycanda fəaliyyət göstərən orta məktəblərin ibtidai (I-IV) siniflərində ənənəvi formada yeni dərs ili başlayır.

Böyrək çatışmazlığı zamanı daxili orqanların vəziyyəti

2021-09-21 08:01:00

Böyrək çatışmazlığı xəstələrində aşağıdakı ümumi əlamətlər özünü göstərir: - baş ağrıları - baş gicəllənmə - süstlük - ürəkbulanma - öyümə - qusma - ödemlər - pozulmuş sidik ifrazı. Bunlardan başqa böyrək çatışmazlığı xəstənin daxili orqanlarında da bəzi patoloji əlamətlərlə özünü biruzə verir: Tənəffüs orqanları: Xəstələrdə təngnəfəslik və asidoz özünü göstərir. Ağciyərlərdə azot mübadiləsinin son məhsulları yığılır və durğunluq əmələ gəlir ki, bu da ağır dəyişikliklərə səbəb olur. Rentgenoqrammada ağciyərlərin kökündə kəpənək qanadlarına oxşayan kölgə görünür ki, bu da uremik ağciyər adlanır. Xəstəliyin ağır hallarında plevraya su yığılır, bəzi xəstələrdə pnevmoniya inkişaf edir. Ürək. Böyrək çatışmazlığı zamanı ürəyin vəziyyəti arterial təzyiqin səviyyəsindən asılı olur. Böyrək çatışmazlığı xəstələrində arterial təzyiq digər xəstəliklər zamanı baş verən təzyiqdən ağır formada olur. Bunun nəticəsində ürək əzələsinin hipertrofiyalaşması baş verir ki, bu da miokardın distrofiyası və ürək ritminin pozulmasına səbəb olur. İlk əvvəllər ürəkdöyünmə, təngnəfəslik və ürək astması baş verir. Tədricən ürək səbəbli qaraciyər böyüyür və ayaqlarda ödemlər əmələ gəlir. Belə xəstələr ən çox ürək çatışmazlığından ölürlər. Xroniki böyrək çatışmazlığı xəstələrində perikardit əmələ gəlir ki, bu da hemodializlə müalicə olunmadıqda 2-3 həftə ərzində xəstənin ölümünə səbəb olur. Mədə-bağırsaq sistemi. Xroniki böyrək çatışmazlığı xəstələrində stomatit, parotit, qastrit, enterit, kolit və uremik psevdoperitonit müşahidə olunur. Xəstələrin dili quru, üstü qəhvəyi ərplə örtülmüş olur. Ürəkbulanma, qusma, iştahsızlıq, ağızda pis qoxunun olması belə xəstələr üçün xarakterik sayılır. Sümük-oynaq sistemi. Kalsium-fosfor mübadiləsinin pozulması nəticəsində böyrək çatışmazlığı xəstələrinin sümük-oynaq sistemində ağır dəyişikliklər baş verir. D vitamininin büzüşmüş böyrəklərdə aktiv formaya keçə bilməməsi nəticəsində kalsiumun bağirsaqlardan qana sorulması prosesi pozulur. Xroniki böyrək çatışmazlığı zamanı mədə-bağırsaq sistemi vəziləri bədəndəki zəhərlənməni aradan qaldırmaq məqsədilə çoxlu miqdarda azot mübadiləsinin son məhsullarını ifraz edirlər. Bu da mədə-bağırsaq sistemi üzvlərinin selikli qişalarının zədələnməsinə səbəb olur. Sinir sistemi. Böyrək çatışmazlığı xəstələrinin sinir sistemində və psixi fəaliyyətində baş verən dəyişikliklər hıçqırma, hipotermiya, əzələdə qıcolmalar, psevdotetaniya, süstlük, yuxululuq, koma şəklində təzahür edir. Dəri. Xroniki böyrək çatışmazlığı xəstələrinin dərisinin rəngi avazımış, sarımtıl, yaxud qəhvəyi torpaq rəngində quru və elastikliyini itirmiş olur. Dərid qaşınmalar baş verir ki, bu da dəridə dırnaq cızması izlərinin olmasına səbəb olur. Bəzən dəridə müxtəlif yaralara, allergik səpgilərə rast gəlmək olur. Son.az

Üçtaylı qapağın çatışmazlığı

2021-09-21 07:51:00

Üçtaylı qapağın qüsurlarına tez-tez rast gəlinir.Onlar adətən revmatik qüsurların 10-40%-ini təşkil edir və mirtal və aortal-mitral qüsurlarla birlikdə təsadüf edilir. Üçtaylı qapağın qüsurlarını 2 hissəyə ayırırlar - üzvi çatışmazlıq - nisbi çatışmazlıq Üzvi çatışmazlıq zamanı tayların,əzələlərin və vətər xordalarının morfoloji dəyişiklikləri (büzüşmə,qısalma) baş verir. Qapağın nisbi çatışmazlığı zamanı isə qapaq aparatında morfoloji dəyişikliklər olmur.Bu zaman qapaq tayları sağ atrioventrikulyar dəliyin vətər halqasının genişlənməsi səbəbindən tam bağlanmır.Bu sağ mədəciyin xeyli genişlənməsi zamanı baş verir. Üçtaylı qapaq çatışmazlığının inkişaf etməsinin səbəbləri bunlardır: 1 revmatizm 2 infeksion endokardit 3 qapağın nadir hallarda zədələnməsi Üçtaylı qapağın funksional çatışmazlığının əsas səbəbləri aşağıdakılardır. - kiçik qan dövranının yüksək hipertenziyası ilə xarakterizə olunan xəstəliklər - ürəyin mitral qüsurları - xroniki ağ ciyər ürəyi - ağ ciyər hipertenziyası əlamətləri - müxtəlif anadangəlmə ürək qüsurları - sağ mədəciyin miokard infarktı Xəstəliyin klinikası qanın sağ mədəcikdən geriyə - sağ qulaqcığa keçməsi,sağ qulaqcıqda durğunluğun əmələ gəlməsi ilə səciyyələnir.Belə xəstələrdə daima təngnəfəslik olur,xəstələrin fiziki aktivliyi azalır.Xəstənin qara ciyəri böyüyür,ağrılı olur.Xəstələr ürəkbulanma,iştahanın olmamasından şikayətlənirlər.Nəbz və arterial təztiq dəyişmir. Son.az

İnfeksion endokarditin xüsusi formaları

2021-09-21 07:41:00

Heroin endokarditi Son onilliklərdə infeksion endokarditin xüsusi formasına - heroin endokarditinə daha çox təsadüf edilir.Endokarditin bu forması narkotiklərin vena daxilinə qeyri-steril şəraitdə vurulması ilə meydana çıxır.Xəstəlik zamanı əsas etibarı ilə üçtaylı qapaq,az hallarda isə digər qapaqlar zədələnir.Xəstəliyin törədiciləri ağ və qızılı stafilokokklardır. Heroin endokarditinin klinikasında üçtaylı qapaq çatışmazlığı əlamətləri üstünlük təşkil edir.Ürəyə qulaq asdıqda üçtaylı qapaq nahiyyədə kobud sistolik küy və boyun venalarının pulsasiyası eşidilir.Narkomanların endokarditi üçün aşağıdakılar xarakterikdir: - ağ ciyər arteriyası sistemində emboliyaların olması - ağ ciyər infarktı - qan hayxırma Nazokomial endokardit Endokarditlərin böyük qrupu dərman maddələrinin uzun müddət stasionar şəraitində qəbul edildiyi zaman inkişaf edir.Xəstəliyin baş verdiyi zaman təsadüf edilət törədicilər qızılı stafilokokk və göy irin çöpləri olur. İnfeksion endokardilərin bu formaları da residivlə keçir. Diaqnoz anamnezə və qanda xəstəliyin törədicilərinə rast gəldikdə təsdiqlənir. Müalicə qandan törədicilərin təmizlənməsi istiqamətində aparılır.Müalicə antibiotiklərdən istifadə etməklə qanın müayinəsinin nəzarətdə saxlanılmasından ibarətdir. Son.az

Xərçəngin əmələ gəlmə səbəbləri

2021-09-21 07:31:00

Şiş xəstəliklərinin əmələ gəlməsində bioloji, fiziki və kimyəvi amillərin rolu vardır. Bəzi hallarda isə bu amillər kompleks şəkildə orqanizmə təsir edir. Şiş toxumasının əmələ gəlməsində müxtəlif nəzəriyyələr meydana sürülmüşdür. Bunlar aşağıdakılardır: - dizontogenetik nəzəriyyə - fiziki-kimyəvi nəzəriyyə - polietioloji nəzəriyyə. Dizontogenetik nəzəriyyə hüceyrələrin embrional inkişaf qüsurlarına əsaslanır. Bu zaman xarici mühit amilləri prosesə sürətləndirici və ya ləngidici təsir göstərir. Bəzən mütəxəssislər bu nəzəriyyəni qəbul etmirlər. Buna səbəb kimi mütəxəssislər dəridə inkişaf qüsuru kimi əmələ gələn xalı misal gətirirlər. Çünki dəridə olan adi xal insanın ömür boyu patologiya törətməyə də bilər, bəd xassəli şişə çevrilə də bilər. Çox vaxt xərçəng xəstəliyinə tutulan xəstələrin ailələrində bu xərçəngə rastgəlmə hallarının olması, bu xəstəliyin irsi yolla ötürülən patoloji hal olduğunu təsdiqləyir. Fiziki-kimyəvi nəzəriyyə xərçəngin, qıcıqlandırıcıların təsiri nəticəsində əmələ gəlməsini qeyd edir. Müasir dövrdə çoxalan radioaktiv maddələrin, ionlaşdırıcı şüalanmanın və bəzi kimyəvi maddələrin şiş xəstəliklərinin əmələ gəlməsinə səbəb olduğu öz təsdiqini tapmışdır. Kimyəvi kanserogen maddələr orqanizmdə xərçəng xəstəliyinin əmələ gəlməsinə səbəb olması dəfələrlə öz təsdiqini tapıb. Polietioloji nəzəriyyədə xərçəngin əmələ gəlmə səbəbi kimi müxtəlif amillər ön plana çəkilir. Bu səbəblərə virus, dishormonal vəziyyət, fiziki və kimyəvi amillər və hüceyrələrin onlara qarşı həssaslığı aiddir. Son.az

Ölüm nədir?

2021-09-21 07:21:00

Ölüm canlı orqanizmin həyat fəaliyyətinin labüd nəticəsidir. Səbəblərinə görə ölüm patoloji (vaxtından əvvəl) və fizioloji (təbii) olmaqla 2 hissəyə ayırd edilir. Həddindən artıq qocalmış orqanizmin həyatının labüd surətdə başa çatması fizioloji ölüm adlanır. Fizioloji ölüm həddindən artıq qocalmış canlı orqanizmin bütün həyat funksiyalarının sönməsidir. İnsanlar arasında fizioloji ölümə nadir hallarda rast gəlinir. Adətən insanların həyatı müxtəlif xəstəliklər səbəbindən sona çatır. Lakin bəzi hallarda zahirən sağlam görünən adamın da ölməsi müşahidə edilir ki, buna qəfləti ölüm deyilir. Qəfləti ölümün baş verməsinə gizli keçən və kifayət qədər müalicə olunmayan xəstəliklərin qəfil kəskinləşməsi səbəb olur. Buna aşağıdakı xəstəliklər səbəb olur: - aorta anevrizmasının partlaması nəticəsində baş verən qanaxmalar - koronar arteriyaların trombozu ilə əlaqədar olan kəskin miokard işemiyası - hipertoniya xəstəliyi nətiucəsində beyinə qansızma - ağciyər arteriyalarının trombozu və s. Xarici mühitin qeyri-adi təsirləri ilə baş verən ölüm zorakı ölüm adlanır. Bu cür ölümlərə aşağıdakılar aiddir: - intihar - məişət travmaları - nəqliyyat travmaları - istehsalat travmaları. Adətən insanlar ya ürək fəaliyyətinin, yad tənəffüsün dayanması ilə əlaqədar olaraq ölürlər. Orqanizmin həyat fəaliyyətində baş verən dəyişikliklərlə əlaqədar olaraq ölümün 2 forması ayırd edilir: - kliniki ölüm - bioloji ölüm. Kliniki ölüm zamanı tənəffüs və qan dövranı dayanlır, reflekslər itir. Bu zaman insanın həyati vacıb daxili orqanları isə öz fəaliyyərtini itirmir. Kliniki ölümün müddəti 5-6 dəqiqəyə qədər ola bilir. Bu zaman şərait olsa xəstəni həyata qaytarmaq mümkün olur. Bioloji ölüm zamanı isə geriyə dönməsi mümkün olmayan proseslər baş verir və insanın həyatına son qoyulur. Son.az

Ağdamda bir nəfər mülki şəxs minaya düşüb

2021-09-21 07:15:00

Ağdamda bir nəfər mülki şəxs minaya düşüb.

Qızdırmanın orqanizm üçün əhəmiyyəti

2021-09-21 07:11:00

Qızdırma təkamül prosesində formalaşmış mühafizə reaksiyalarının əsas növlərindən biridir. Qızdırmanın süni surətdə azaltdıqda qızdırmalı xəstəliklərin orqanizmdə yaratdığı pozğunluqlar aradan qalxmır və bəzi hallarda infeksion xəstəliklər daha ağır nəticələr verir. Bədən temperaturu yüksəldikcə orqanizmin toxuma və hüceyrələrində maddələr mübadiləsi sürətlənir, daxili orqanların qanla təhcizatı artır və funksional aktivlik yüksəlir. Qızdırma qanda leykositlərin miqdarının artmasına və orqanizmin faqositar xassəli hüceyrələrinin fəallaşmasına səbəb olur. Bundan əlavə bədən temperaturu yüksəldikcə, orqanizmdə anticisimciklər və bəzi qeyri-spesifik rezistenlik amilləri daha sürətlə yaranır. Bədən temperaturu 38-39,5* S olduqda orqanizmdə interferonun sintezi ən yüksək sürətlə həyata keçir. İltihabı xəstəliklər zamanı leykositlərdə yaranan pirogen maddə 2 kompleks birləşmədən ibarətdir. Bunlar aşağıdakılardır: 1. Pirogen xassəli. 2. Antitoksik və antivirus xassəli. Qızdırma bəzi xəstəlik törədici amillərin çoxalmasının qarşısını alır. Məsələn, polimielit viruslarının çoxalma sürəti 40*S tempraturda, 37* S-dəkinə nisbətən 250 dəfə azdır. Bəzi mikroorqanizmlər 40*S temperaturda da çoxala bilir. Lakin bu şəraitdə onların antibakterial preparatlara qarşı rezistenliyi azalır. Bu, xəstəliklərin müalicəsini asanlaşdırır. Yüksək temperaturda bir sıra mikroblar və viruslar ölür. Məsələn, pnevmokokklar, spiroxetlər, qrip və polimielit virusları yüksək temperaturun təsirindən tələf olurlar. Müasir dövrdə frunkulyoz, poliartrit, ekzema kimi xəstəliklərin müalicəsində təmizlənmiş bakterial pirogenlərdən geniş istifadə edilir. Son.az

Daxili tənəffüsün pozğunluqları

2021-09-21 07:01:00

Oksigenin ağciyərlərdən toxumalara daşınması, onun kapillyarlardan hüceyrələrə diffuziyası, hüceyrələrdə sərf edilməsi və toxumalarda əmələ gələn karbon qazının ağciyərlərə daşınması daxili tənəffüs adlanır. Oksigenin ağciyərlərdən toxumalara nəql edilməsinin pozulmasına aşağıdakı amillər səbəb ola bilir: - anemiya - ürək-damar çatışmazlığı - oksihemoqlobinin dissosiasiyanın zəifləməsi. Hüceyrələrin oksigeni mənimsəmək və oksidləşmə proseslərinə sərf etmək qabiliyyəti ekzogen və endogen amillərin təsiri ilə pozula bilər. Ekzogen amillərə aiddir: - sianidlər - narkotik maddələr - bəzi bakteriya toksinləri. Bunlar toxumaların oksidləşməinə mənfi təsir göstərir və bunun nəticəsində oksidləşmiş sitoxromun reduksiyası pozulur. Oksigenin mənimsənilməsinin endogen amillərlə əlaqədar olan pozğunluqlarına daxili sekresiya vəzilərinin pozğunluqları səbəb olur. Bəzi patoloji proseslər zamanı (bədxassəli şişlər, avitaminozıar, infeksion proseslər) ya bütün orqanizmdə, ya da ayrı-ayrı toxumalarda bioloji oksidləşmə prosesi pozulur. Bəzən toxuma tənəffüsü sinir sisteminin zədələnməsi nəticəsində də pozula bilir. Bu zaman neyrogen mənşəli trofik xoralar inkişaf edir. Karbon qazı orqanizmin toxumalarından ağciyərlərə ya bikarbonatlar şəklində, ya da hemoqlabinlə birləşmiş şəklində daşınır. Daxili tənəffüsün pozulmaları zamanı karbon qazı kapillyarlara çətinliklə daxil olur ki, bu da toxumalarda karbonnat turşusunun miqdarının artmasına və asidozun əmələ gəlməsinə səbəb olur. Son.az

Səhvən qardaşını öldürdü, sonra da özünü güllələdi VİDEO

2021-09-21 06:33:00

Ərzurumda dostları ilə qaban ovuna çıxan Erol Ağırbaş, qardaşı Volkan Ağırbaşı tüfənglə təsadüfi güllə ilə vuraraq öldürüb.

Ağrının əhəmiyyəti

2021-09-21 06:05:00

Ağrı toxumaların üzvi və funksional dəyişikliklər törədən zədələyici amillərin təsiri nəticəsində yaranan mürəkkəb psixomator vəziyyətdir. Digər hissi reseptorlardan fərqli olaraq ağrı reseptorları üçün müəyyən bir spesifik qıcıqlandırıcı yoxdur. O, hər hansı bir qüvvətli qıcıqlandırıcının təsiri ilə yarana bilər. Əslində ağrı hissinin olması insan üçün əhəmiyyətli sayılır. Belə ki, ağrının olması orqanizmdə təhlükənin olmasından xəbər verir. Ağrının baş verməsi nəticəsində onu əmələ gətirən amil dəf edilir. Ağrı çox vaxt xəstəliyin ilk və bəzən tək əlaməti olmaqla, xəstəni həkimə getməyə vadar edir və xəstəliyin diaqnostikasının tapılmasına yardım edir. Xəstəliyin ağırlıq dərəcəsi ilə ağrı hissinin qüvvəsi həmişə bir-birinə müvafiq gəlmir. Bəzi hallarda orqanların ağır zədələnmələri, zəif ağrı hissi ilə müşayiət oluna bilir. Bəzən də çox da təhlükəli olmayan zədələnmələr qüvvətli ağrılarla müşayət edilir. İnsanda ağrı hissini obyektiv qiymətləndirmək olduqca çətindir. Onun ağırlıq dərəcəsi bir sıra amillərdən asılıdır. Xəstənin ali sinir fəaliyyətinin tipi, psixo-emosioanl vəziyyəti və bir sıra xarici mühit amilləri ağrı hissinin intensivliyinə təsir edir. Bəzi psixi pozğunluqlar (şizofreniyanın bəzi formaları), beynin alın payının zədələnməsi, alkohol sərxoşluğu ağrı hissinin itirilməsinə səbəb olur. Xəstənin subyektiv hissiyyatına görə ağrının aşağıdakı növləri ayırd edilir: - küt ağrı - deşici ağrı - kəsici ağrı - üzücü ağrı - yandırıcı ağrı və s. Ağrı normal və patoloji proseslərlə əlaqədar ola bilir. Patoloji proseslərlə əlaqədar olan ağrılara simptomatik ağrılar deyilir. Simptomatik ağrılar somatik və visseral olmaqla 2 yerə bölünür. Somatik ağrı özü də səthi və dərin olmaqla 2 hissəyə bölünür. Yaranma sürətinə görə ağrılar erkən və gecikmiş olur. Dərin somatik ağrıların ən geniş yayılmış növü baş ağrılarıdır. Dərin ağrı adətən küt olur və adətən ətraf toxumalara irradiyasiya edir. Ağrılar bəzən orqanizmdə müxtəlif patoloji dəyişikliklərə səbəb ola bilir. Belə ki, ağrının sayəsində ürəkbulanma, tərləmə, arterial təzyiqin enməsi və ya qalxması baş verə bilir. Son.az

Qadın dəfnindən 4 ay sonra evə qayıtdı VİDEO

2021-09-21 05:33:00

Ukraynanın Volın vilayətində bir qadın qohumları onu "dəfn etdikdən" 4 ay sonra evə qayıdıb.

Etiologiya nədir

2021-09-21 05:03:00

Etiologiya - xəstəliklərin əmələ gəlmə səbəbləri və onların yaranma şəraitidir. Xəstəliklərin müalicə və profilaktikasında onun etiologiyasını bilmək mühüm sayılır. Çünki hər bir patoloji prosesin spesifik xüsusiyyətləri onun etiologiyasından birbaşa asılıdır. Xəstəliklər həm xarici, həm də daxili amillərdən əmələ gələ bilir. Xəstəliktörədici amilləri orqanizmin daxili mühitindən ayrı tutmaq olmur. Yəni xəstəliyin baş verməsində əsasən xarici və daxili amillərin birgə rolu vardır. Xəstəliklərin əmələ gəlməsinə səbəb olan xarici amillərə fiziki, kimyəvi, psixi, bioloji və ictimai amilləri misal göstərmək olar. Hər bir xəstəliyin baş verməsinə səbəb olan spesifik törədici var. Məsələn, qripp xəstəliyini qripp virusları, şüa xəstəliyini ionlaşdırıcı radiasiyalar, travmaları isə mexaniki zərbələr törədir. Bəzi xəstəliklər vardır ki, onların əmələ gəlməsinə müxtəlif patoloji mikroblar, koklar, bakteriyalar və s. səbəb olsa da onun ağırlaşmasına xarici faktorlar səbəb olur. Məsələn, ağciyərlərin krupoz iltihabının əmələ gəlməsinə pnevmokoklar səbəb olur. Amma xəstəliyin irəliləməsinə soyuqdəymə, yorğunluq, mənfi emosiyalar, qeyri-kafi qidalanma səbəb olur. Yəni orqanizmə daxil olmuş pnevmakokklar patologiya yaratmaq üçün orqanizmin müdafiə qüvvəsinin zəifləməsini gözləyirlər. Xəstəliklərin inkişafına və ağırlaşmasına orqanizmin özü və xarici amillər birbaşa təkan verir. Aşağıdakı hallar orqanizmdə xəstəliklərin inkişafını sürətləndirir və onların gedişinin ağırlaşmasına şərait yaradır: - xroniki yorğunluq - zəiflik - qeyri-düzgün qidalanma - soyuqdəymə - xəstələrə göstərilən yardımın keyfiyyətsizliyi - əlverişsiz həyat şəraiti - düzgün təşkil edilməyən iş rejimi. Son.az

Hamilə olduğunu dünyaya uşaq gətirəndə bildi İnanılmaz

2021-09-21 04:33:00

İngiltərənin Norfolk əyalətinin King's Lynn şəhərində yaşanan olay hər kəsi şoka salıb. Belə ki, şəhər sakini hamilə olduğundan xəbərsiz olub.

Müştərək mitral qüsur

2021-09-21 04:03:00

Müştərək mitral qüsur dedikdə sol atrioventrikulyar dəliyin daralması və mitral qapaq çatışmazlığının birgə təzahürü nəzərdə tutulur.Müştərək mitral qüsur klinik praktikada tədric olunmuş mitral qüsurlara nisbətən daha çox rast gəlinir. Müştərək mitral qüsur zamanı hemodinamik dəyişikliklər mitral stenozun və mitral çatışmazlığın üstünlüyündən asılı olaraq hər bir qüsur üçün xarakterik əlamətlərin olması ilə müəyyən edilir. Mitral qüsur üçün aşağıdakılar xarakterikdir: - sol qulaqcığın,sol və sağ mədəciyin hipertrofiya və dilatasiyası əlamətlərinin olması - kiçik qan dövranı venalarında qan durğunluğu - ağ ciyər hipertenziyası - böyük qan dövranı venalarında qan durğunluğu - ürək atımının enməsi Sol atrioventrikulyar dəliyin stenozunun üstünlüyü zamanı sol dəliyin daralmasının tipik klinik əlamətləri fonuda mötədil mitral requrgitasiya əlamətləri də aşkar edilir.Bu zaman bəzi əlamətlər meydana çıxır: * zirvə vurğusunun bir qədər güclənməsi və sola yerdəyişməsi * ürəyin nisbi kütlüyünün sol sərhəddinin bir qədər sola yerdəyişməsi * zirvədə sistolik küyün meydana çıxması və ürək tonunun nisbətən zəifləməsi Xəstəliyə son diaqnoz exokardioqrafiyanın müayinəsi əsasında qoyulur. Mitral qapaq çatışmazlığının üstünlüyü və zəif mitral stenoz zamanı mitral çatışmazlıq üçün tipik əlamətlər fonunda zəif mitral stenozun aşağıdakı əlamətləri aşkarlana bilər: * ürək vurğusunun güclənməsi və palipasiya * ürəyin nisbi kütlüyünün sağ hüdudunun sağa yerdəyişməsi * zirvədə diastolik küyün və mitral qapağın açılma tonunun meydana çıxması Son diaqnoz exokardioqrammanın nəticələrinə əsasən qoyulur. Son.az

Küçədə belə can verdi Anbaan VİDEO

2021-09-21 03:33:00

Adanada kağız toplayan gəncin faciəli ölümü hər kəsi şoka salıb.

Miokarditin xüsusi formaları

2021-09-21 03:04:00

Miokarditin xüsusi formaları içərisində Abramov-Fidler idiopatik miokarditi ayrıca vurğulamaq lazımdır. Bu miokardit ürək əzələsinin allergik mənşəli ağır zədələnməsi ilə xarakterizə olunan və qısa müddətlə ölümlə nəticələnən xüsusi formasıdır. Xəstəliyin əmələ gəlmə səbəbi tibb elminə tam məlun deyil. Amma miokarda virusların invaziyası və qeyri-spesifik allergik iltihabın formalaşması barədə fərziyyələr mövcuddur. Xəstəliyin kliniki şəklində ürəyin işemik xəstəliklərini xatırladan güclü anginoz sindrom üstünlük təşkil edir. Xəstəlik kəskin başlayıb, tədricən inkişaf edir. Miokardın bu forması ilk mərhələlərdə xoşxassəli olur. Sonralar xəstələrdə ürəyin böyüməyə başlayır və aparılan adekvat müalicəyə tabe olmayan ürək çatışmazlığı inkişaf edir. Xəstələrdə baş verən ölümün səbəbləri: 1. Proqressivləşən ürək çatışmazlığı. 2. Həyat üçün təhlükəli ritm pozğunluğu. 3. Müxtəlif lokalizasiyalı emboliyalar. Miokarditin bu formasında xəstələdə ölüm qəfildən baş verir. Diaqnoz qoyulan zaman elektrokardioqrammanın və exokardioqrammanın nəticələri əsas götürülür. Rentgen müayinəsi və bəzi laborator müayinələrin də diaqnozun qoyulmasında rolu böyükdür. Son.az

Oynaqlarda "duzlaşma" artroz nədir?

2021-09-21 02:03:00

Artroz, qığırdaqın tədricən məhv edilməsi, kapsulada, sinovial membranda, bitişik sümüklərdə və bağlarda patoloji dəyişikliklərin böyüməsi ilə xroniki mütərəqqi bir xəstəlikdir. Ağrı və hərəkətliliyin məhdudlaşmasında özünü büruzə verir. Vaxt keçdikcə simptomlar pisləşir, sonrakı mərhələlərdə ciddi şəkildə funksiyada pozulmalar baş verir. Diaqnoz bir anamnez, müayinə məlumatları və rentgenoqrafiyanın nəticələrinə əsaslanır. Müalicə, adətən konservativdir: terapiya, iltihab əleyhinə dərmanlar, fizioterapiya, blokadalar və s. Xəstəlik tədricən inkişaf edir. Bəzi hallarda, ilk simptom hərəkətlər zamanı bir böhran halına gəlir, daha tez-tez çiyin birləşməsinin gonartrozu və artrozu ilə ifadə olunur. Artrozu olan bir çox xəstə, bir müddət istirahət etdikdən sonra ilk hərəkətlərdə oynaqda və keçici sərtlikdə bir narahatlıq hissini qeyd edir. Ancaq artrozun ən daimi əlaməti ağrıdır. Diaqnoz bir ortopedik cərrah tərəfindən xarakterik klinik əlamətlərə və artrozun rentgen şəklinə əsaslanaraq edilir. Artrozun rentgen şəkli artikulyar qığırdaq və bitişik sümük sahəsindəki degenerativ dəyişiklik əlamətlərindən ibarətdir. Bəzi hallarda birgə qeyri-sabitlik əlamətləri aşkar olunur: əzələ oxunun əyriliyi, subluksasiya və s. Klinik təzahürlərin parlaqlığı həmişə xəstəliyin radioloji əlamətlərinin şiddəti ilə əlaqələndirilmir, lakin müəyyən nümunələr mövcuddur.Bəzən rentgenoloji şəkillər oynağın vəziyyətini dəqiq qiymətləndirməyə kifayət etmir. Artrozlu xəstənin müalicəsində əsas məqsəd qığırdağın sonrakı zədələnməsinin qarşısının alınması və oynağın funksiyalarının saxlanmasıdır. Patologiya uzun müddət kompleks müalicə olunur. Müalicə yerli və ümumi aparılır. Uzun müddət gəzmək, təkrarlanan stereotip hərəkətlər, uzun müddət ayaqüstü vəziyyətdə və ya eyni vəziyyətdə dayanmaq, ağırlıq götürmək istisna olunmalıdır. Piylənmə zamanı oynaq səthinin yüklənməsinin minimallaşdırılmasında bədən çəkisinin azaldılması böyük rol oynayır. Oynaq səthinin parçalanması zamanı oynaq funksiyaları dərin pozulduqda süni implantla oynağın dəyişdirilməsi tələb olunur. Klinik praktikada pasientin ağır əlilliyindən qaçmağa imkan verən bud-çanaq oynağının endoprotezlənməsi həyata keçirilir. Son.az

Stomatitin müalicəsi

2021-09-21 01:02:00

Stomatit ən çox uşağlarda yaranır. Bu yerli toxunulmazlığın qeyri-kafi işləməsi və yad əşyaların ağzına alınması vərdişi ilə yaranır. Uşağın selikli qişası həssasdır, iltihaba meyllidir və tüpürcəyin qoruyucu funksiyaları tam ifadə olunmur, bu da stomatitin inkişaf riskini artırır. Əksər uşaqlarda, həyatın ilk illərində, əsasən körpələrə təsir edən viral pediatrik stomatit (herpetik) aşkar edilir. Xəstəliyin ümumi təzahürləri var: diş ətinin iltihabı, hiperemiya, ağ və ya sarı lövhənin görünüşü, xoralar, yemək zamanı şiddətli ağrı, pis qoxu. Ancaq müalicə həmişə xəstəliyin xarakterini nəzərə alaraq təyin olunur.Diaqnozun qoyulması üçün klinik şəkil, subyektiv şikayətlər və stomatoloqun baxışı kifayət edir. Bəzən laborator diaqnostika: kandidoz və herpesin PZR analizi, sıyrıntı və ya yaxmanın bakterioloji əkilməsi tələb olunur. Müalicəyə tabe olmayan stomatitlərdə sistem xəstəliklərini aşkar etmək üçün ümumi müayinə göstəriş sayılır. Müalicə ağrı hissinin və xəstəliyin davametmə müddətinin azaldılmasına yönəldilir. Statistik məlumatlara əsasən tərkibində natrium lauril sulfat olmayan ağız boşluğuna qulluq vasitələrindən istifadə etdikdə stomatitlərə az hallara rast gəlinir və ya onlar tez sağalır. Natrium lauril sulfat isə əksinə, xroniki residivləşən stomatitlərin formalaşmasına şərait yaradır. Anestetiklərin aşağı faizli məhlulları ilə ağız boşluğunun yaxalanması və ya aplikasiyalar ağrını zəiflədir. Nəticədə qida qəbulu normallaşır. Antibakterial preparatlarla müalicə aqressiv üsul hesab olunur. Antibiotiklər yalnız xoraların reinfeksiyalaşması zamanı təyin edilir. Əksər hallarda xlorheksidin biqlükonat əsaslı preparatlara üstünlük verilir. Onların uzunmüddətli istifadəsi dişlərdə və plomblarda ləkə əmələ gətirir. Müalicə başa çatdıqdan sonra ləkələr öz-özünə itir. Stomatitin profilaktikası ağız boşluğuna düzgün qulluq edilməsindən və fərdi gigiyena qaydalarının uşaq yaşlarından aşılanmasından ibarətdir. Son.az

36 yaşlı qadın ərini öldürdü Səbəb dəhşətə gətirir

2021-09-21 00:33:00

Şotlandiyada 36 yaşlı Lorna Middleton tanımadığı şəxslə mübahisə edərkən yanında olan ərinin onu müdafiə etmədiyi üçün vəhşicəsinə qətlə yetirib.

Günün qoroskopu: Spontan şəkildə nə isə almayın

2021-09-21 00:01:00

Milli.Az dünyanın nüfuzlu və məşhur ulduz falları portalları "Horoscope" və "Astrology"yə istinadən bu günün qoroskopunu təqdim edir.

"Google" şirkətinin ilk qatlanan smartfonu məlum olub

2021-09-20 23:50:00

"Google" şirkəti qatlana bilən smartfonlar istehsal edən şirkətlərdən biri olacaq.

Tələbələrin gəlişi Bakıda kirayə mənzillərin qiymətini bahalaşdırıb

2021-09-20 23:43:00

Bakıda avqust ayında kirayə mənzillərin qiymətində 0,36 faiz artım baş verib.